Politoloq: Rus dilinin Azərbaycanda geniş təbliği müstəqilliyimizə, ərazi bütövlüyümüzə bir başa təhlükədir!


Tanınmış hüquqşünas, Qarabağ qazisi, AJB-nin üzvü, publisist, politoloq, VI çağırış Milli Məclisə deputatlığa namizəd Vüqar Dadaşov rus dilinin Azərbaycanda geniş təbliği barədə fikirlərini bildirib. Həmin yazını olduğu kimi təqdim edirik.

Vüqar Dadaşov

“Rus dilinin dünyada və keçmiş MDB ölkələrində mövqeyini itirdiyi halda Azərbaycanda isə əksinə daha da nüfuz qazanması, təbliği doğma ana dilimizin nüfuzunun zəif ləməsinə əsas olmaqla həmdə siyasi baxımdan da dövlətçiliyimizə və müstəqilliyimizə təhlükə mənbəyidir. Rusiyanın Gürcüstana hücumu və Abraziya Osetiyanın işğalının əsas səbəbi Rusiyanın rus dilli vətəndaşlarının müdafiəsi adı altında baş verdi. Eyni hadisələrdə Ukraynanın Luqanski və Donetski vilayətləridə rus dilli əhalinin müdafiəsi adı altında təkrarlandı. 

Moldova Respublikasının Dinestryanı vilayəti də 1990-cı illərdə rus dilli əhalinin qorunması adı altında Rusiya tərəfindən işğal edilib və bu gün də de fakto qondarma respublika şəklində Rusiyanın bir əyalətidir. 

Doğma Ana Dilimizə hörmətsizliyimiz o həddə çatıb ki, biz mədəni görünüş yaratmaq naminə, başqalarının xoşuna gəlmək naminə öz dilimizdən imtina edirik. Dahi Sokrat deyib ki, “ Danış ki, səni görüm”. Dil xalqımızın varlığı, yaşaması və görünməsi deməkdir. Humboldtun isə “Dil xalqın ruhunun təzahürüdür; dil onun ruhu, ruh isə onun dilidir” kəlamı daima yaddaşımızda olmalıdır. Heydər Əliyev: “Hər bir xalqın milliliyini, mənəvi dəyərlərini yaşadan, inkişaf etdirən onun dilidir”

Bəs biz niyə dilimizə bu qədər hörmətsizlik edirik? Bilmirik ki, bir xalqı məhv etmək üçün onun dilini əlindən almaq kifayətdir?! Nəzərimizdən qaçan bir halı qeyd edim ki, Azərbaycanda 2018-ci il üçün rusdilli məktəblərdə yer çatışmamazlığı barədə KİV-də və elektron media və sosial şəbəkələrdə geniş yayılan məlumat hamımızı düşündürməli idi, təəssüf k, bu hala münasibət bildirən ziyalılarımız (yox səviyyəsindədir) və siyasətçilərimiz demək olar ki olmadı.

Bir faktı da qeyd edim ki, 2013-cü ildən başlayaraq Rusiya keçmiş SSRİ ölkələrində yerləşən səfirlikləri vasitəsi ilə 1991-ci ilə kimi keçmiş SSRİ-də anadan olmuş şəxslərə sadələşdirilmiş formada Rusiya vətəndaşlığı təklif edir. Azərbaycanın qərb bölgəsinin sakinlərinin əksəriyyətinin Rusiya vətəndaşı olması danılmaz faktdır. 

Baxmayaraq ki, bu gün ki gün Rusiya ilə Azərbaycanın münasibətlərinin normal olması və ya Azərbaycanın Rusiyaya loyal münasibəti (bəlkə də görünən loyallıq qeyd edilən amillər hesabınadır) yuxarıda qeyd edilən təhlükəni arxa plana keçirib ancaq, qeyd edilən hallar Rusiya tərəfindən hər zaman istifadə oluna bilər və bu ehtimal həddindən artıq çox yüksəkdir və müstəqilliyimizə, ərazi bütövlüyümüzə bir başa təhlükədir. Əlavə olaraq qeyd edim ki, ana dilimizlə bağlı hazırladığım təkliflər Milli Məclisə və inzibati orqanlara hələ 2017-ci ilin aprel ayı ünvanlanıb, təkliflərimizdən ancaq və ancaq “Azərbaycan Respublikasının ali təhsil müəssisələrinə tələbə qəbulu Qaydaları”nda dəyiiliklər qəbul edilmiş yəni rus sektorunu bitirən abituriyentlər Azərbaycan dilindən imtahan verilməsi bərpa edilmişdir. 

Əgər bu gün təxirəsalınmaz tədbirlər görülməsə Rusiya Azərbaycan Respublikası ərazisində öz vətəndaşlarını və rus dilli əhalinin qorunması adı altında Azərbaycanda yeni Dnestr yanı, Abraziya, Cənubi Osetiya, Luqanski, Donetski yarada bilər. Buna biz özümüz şərait yaratmışıq və məsuliyyətlidə öz üstümüzdədir.” Kanal20.az